Cieszyn

Cieszyn — siedziba powiatu cieszyńskiego (miasto powiatowe), województwo śląskie.

Pierwsza wzmianka

1155 r. — źródło: dokument papieski (bulla papieża Hadriana IV)

Najstarsza pewna wzmianka o Cieszynie pochodzi z 1155 r. — pojawia się w dokumencie papieża Hadriana IV jako „Tessin". Niektórzy badacze wskazują na jeszcze starsze wzmianki związane z powstaniem biskupstwa wrocławskiego w 1000 r., jednak te pozostają nieoficjalne. Sam gród istniał co najmniej od VII w. jako osada Golęszyców, a po zniszczeniu przez wojska Świętopełka Wielkomorawskiego w IX w. odbudowano go na Górze Zamkowej. W X w. Cieszyn stał się graniczną strażnicą pierwszych Piastów na południowej rubieży państwa polskiego.

Tessin

Prawa miejskie

ok. 1220 r., nadane przez: Księstwo Opolsko-Raciborskie (prawo lwówieckie)

Cieszyn uzyskał pierwsze prawa miejskie ok. 1220 r. na prawie lwówieckim. W 1374 r. książę Przemysław I Noszak nadał miastu nowe prawa magdeburskie wzorowane na Wrocławiu, powołał urząd burmistrza i radę miejską. Pierwszym udokumentowanym burmistrzem był Mikołaj Giseler. W 1496 r. książę Kazimierz II przeniósł rynek na obecne miejsce i otoczył miasto kamiennymi murami obronnymi.

Etymologia nazwy

Legenda o Trzech Braciach — Według legendy w 810 r. trzech synów króla Leszka III — Bolko, Leszko i Cieszko — spotkało się tu po długiej wędrówce przy źródle i z radości postanowili założyć osadę, którą nazwali „Cieszyn" od słów „cieszę się". Studnia Trzech Braci przy ulicy Trzech Braci istnieje do dziś.

Od „cieszenia się" — Językoznawcy wskazują na rdzeń prasłowiański "ciech-" (radość, wesele) — ta sama etymologia co w słowach "cieszyć się", "pociecha". Nazwa Cieszyn oznaczałaby dosłownie "miejsce radości" lub "gród radosnego [właściciela]".

Herb

W błękitnym polu tarczy, u podstawy rzeka Olza wyobrażona falistymi liniami. Powyżej białe (srebrne) mury miejskie z dwiema basztami zwieńczonymi czerwonymi ostrosłupowymi hełmami, pomiędzy nimi otwarta brama z podniesioną kratownicą. Nad murami złoty koronowany orzeł Piastów cieszyńskich z rozpostartymi skrzydłami, głową zwróconą w prawo. Herb ukształtował się w XIV w., obecna wersja zatwierdzona przez Radę Miejską w 1996 r.

Flaga

Trzy poziome pasy równej szerokości: czerwony (górny), niebieski (środkowy) i żółty (dolny). Barwy wywiedzione z herbu — czerwień hełmów baszt, błękit tarczy i rzeki, złoto orła piastowskiego.

Oś czasu

• 1290–1327
• 1327–1918

Ciekawostka

W 1920 r. Cieszyn podzielono wzdłuż rzeki Olzy między Polskę i Czechosłowację — bez plebiscytu, decyzją konferencji w Spa. Lewobrzeżna część stała się czeskim Těšínem. Dziś oba miasta tworzą unikatowy dwunarodowy organizm: mieszkańcy przechodzą między nimi po jednym z trzech mostów, robiąc zakupy w obcym państwie jak w sąsiedniej dzielnicy, a od czasu Schengen granica jest niewidoczna. Herb Czeskiego Cieszyna jest heraldycznie identyczny z herbem polskiego Cieszyna.