Gdańsk

Gdańsk — miasto na prawach powiatu, województwo pomorskie.

Pierwsza wzmianka

997 r. (zapisane ok. 999 r.) — źródło: Żywot pierwszy św. Wojciecha (Jan Kanapariusz)

Najstarsza wzmianka pochodzi z żywotu św. Wojciecha, spisanego w Rzymie ok. 999 r. przez mnicha Jana Kanapariusza. Opisuje on, jak wiosną 997 r. święty ochrzcił mieszkańców grodu nazwanego „urbs Gyddanyzc” — to pierwszy zapis nazwy Gdańska.

Miasto Gdańsk … zasiedlone przez licznych mieszkańców.

Prawa miejskie

1263, nadane przez: książę pomorski Świętopełk II Wielki (prawo lubeckie)

Miasto otrzymało prawa miejskie wzorowane na prawie lubeckim dzięki staraniom księcia Świętopełka II. Po zniszczeniu przez Krzyżaków w 1308 r. i odbudowie na terenie Głównego Miasta zaczęło obowiązywać już prawo chełmińskie.

Etymologia nazwy

Prasłowiański rdzeń — Najbardziej prawdopodobna teoria wywodzi nazwę od prasłowiańskiego rdzenia *gъd-, oznaczającego teren wilgotny, podmokły — pasujący do bagnistej delty Wisły.

Legenda o księciu Haglu — XVI-wieczna kronika dominikanina Szymona Grunaua opowiada o złym księciu Haglu z grodu Hagelsberg, uciskającym rybaków z pobliskiej wsi Wiek.

Teorie gocka i duńska — XVIII-wieczni uczeni gdańscy doszukiwali się źródeł nazwy u Gotów (Johann Uphagen) lub Duńczyków (K.C. Mrongowiusz) — dziś obie teorie uznaje się za romantyczne fantazje.

Herb

Czerwona tarcza, złota otwarta korona, a pod nią dwa srebrne krzyże równoramienne w słup, niedotykające korony. Odmiana wielka dodaje po bokach dwa złote lwy wspięte i wstęgę z dewizą „Nec temere, nec timide”.

Flaga

Czerwony płat z tym samym układem korony i krzyży, przesuniętym w 1/3 długości od drzewca — barwy hanzeatyckie: czerwień i srebrna biel.

Oś czasu

• 1308–1454
• 1807–1814
• 1920–1939

Ciekawostka

Gdańsk zajmuje największą powierzchnię spośród wszystkich miast w Polsce (683 km²) — w dużej mierze dzięki temu, że w granice miasta wliczono morskie wody wewnętrzne Zatoki Gdańskiej. Sam obszar lądowy to około 262 km².