Atlas Miast Polski — Kompas po polskich miastach

Atlas Miast Polski

Kompas po polskich miastach

etymologia · herb i flaga · prawa miejskie · pierwsza wzmianka

🗺 0/0
💡 Czy wiesz, że…

mapa poglądowa · kontury miast są przybliżone i lekko powiększone dla czytelności · dla miast na prawach powiatu kontur = granica miasta = granica powiatu
kliknij kontur, aby otworzyć metrykę miasta · scrolluj / przeciągaj, aby przybliżyć małe miasta

Porównaj osie czasu miast

Gdynia

Gdynia — miasto na prawach powiatu, województwo pomorskie.

Pierwsza wzmianka

1253 r. — źródło: dokument biskupa kujawskiego (granice parafii oksywskiej)

Najstarsza zachowana wzmianka o wsi rybackiej „Gdina” pochodzi z 1253 r., z dokumentu określającego granice parafii na Oksywiu. Część źródeł wskazuje nawet wcześniejszą datę 1209 r. (nadanie wsi zakonowi norbertanek), ale to rok 1253 uznaje się za pewniejszy, bo zachowany w oryginalnym zapisie. Przez kolejnych sześćset kilkadziesiąt lat Gdynia pozostawała małą, rolniczo-rybacką wsią.

Prawa miejskie

10 lutego 1926 (weszło w życie 4 marca 1926), nadane przez: Rada Ministrów II Rzeczypospolitej (rozporządzenie administracyjne (II RP))

Zamiast średniowiecznego przywileju książęcego — po raz pierwszy w tym zestawieniu nowoczesny akt administracyjny odrodzonego państwa. Decyzję poprzedził w 1920 r. raport inżyniera Tadeusza Wendy, który uznał, że „najdogodniejszym miejscem do budowy portu wojennego jest Gdynia” — wieś licząca wówczas niespełna 1300 mieszkańców.

Etymologia nazwy

Od imienia osobowego — Najstarszy zapis „Gdina” wskazuje na pochodzenie od imienia osobowego (możliwe pokrewieństwo z rdzeniem nazwy Gdańsk) — dokładna etymologia pozostaje jednak mniej pewna i słabiej zbadana niż w przypadku starszych, częściej opisywanych miast.

Herb

W polu czerwonym dwie złote ryby zwrócone przeciwnie względem siebie, przebite srebrnym mieczem (bez widocznego sztychu) rękojeścią w górę — miecz nawiązuje do obrony polskiego wybrzeża, ryby do rybackich korzeni miasta.

Flaga

Płat w proporcji 3:5, biały (górne 3/4) i turkusowy (dolna 1/4) — symbolizujące niebo i morze, z wąskim białym paskiem fali na granicy pól i herbem umieszczonym w 1/4 długości pola białego od strony drzewca.

Ciekawostka

W 2026 r. Gdynia obchodzi stulecie nadania praw miejskich. W ciągu pierwszych trzynastu lat miasto urosło z 12 tysięcy mieszkańców (1926) do ponad 120 tysięcy (1939) — wzrost o tysiąc procent, tempo bez precedensu w historii polskich miast.

Metryka 1 / 380 · kolejne miasta powiatowe i na prawach powiatu dołączamy do tablicy CITIES