mapa poglądowa · kontury miast są przybliżone i lekko powiększone dla czytelności · dla miast na prawach powiatu kontur = granica miasta = granica powiatu
kliknij kontur, aby otworzyć metrykę miasta · scrolluj / przeciągaj, aby przybliżyć małe miasta
Porównaj osie czasu miast
Mrągowo — siedziba powiatu mrągowskiego (miasto powiatowe), województwo warmińsko-mazurskie.
ok. 1348 r. — źródło: założenie strażnicy krzyżackiej — przy niej powstaje osada Sensburg
Osada Sensburg powstała ok. 1348 r. przy strażnicy krzyżackiej zbudowanej dla ochrony zamku w Szestnie. Przy strażnicy osiedlali się Mazurzy z ziemi chełmińskiej. Teren to dawna Galindia — kraina pruskiego plemienia Galindów.
Seinszburg
1404–1407 r., nadane przez: wielki mistrz krzyżacki Konrad von Jungingen (prawo chełmińskie)
W latach 1404–1407 komtur bałgijski Johann von Sayn lokował Mrągowo na prawie chełmińskim. Miasto otrzymało 2688 ha ziemi i obowiązek wystawienia 6 zbrojnych konnych. Jedno z nielicznych miast Mazur które uniknęło zniszczeń w II wojnie światowej.
Sensburg — od kosy lub jezior, Mrągowo — od Mrongowiusza — Niemiecka nazwa Sensburg: od „Sense" (kosa) + „Burg" (gród) — legenda o kosie którą odcięto łapę niedźwiedziowi; lub od „Seen" (jeziora). Polska forma Ządźbork. Nazwa Mrągowo (1946) upamiętnia Krzysztofa Celestyna Mrongowiusza — pastora, badacza kaszubszczyzny i gwar Warmii.
Na tarczy srebrnej czarna łapa niedźwiedzia ze złotymi pazurami. Herb z XV w. — nawiązuje do legendy: niedźwiedź zaatakował osadników, a łapę odcięto kosą (Sense → Sensburg). Jeden z najbardziej minimalistycznych herbów w Polsce.
Prostokąt z dwoma pionowymi pasami błękitnymi na bokach i szerokim białym pasem pośrodku z czarną łapą niedźwiedzia.
Mrągowo to jedno z nielicznych miast Mazur bez zniszczeń wojennych — Armia Czerwona zajęła je bez walki. Zachowała się przedwojenna zabudowa: neogotyk, secesja, ratusz. Unikat na Mazurach, gdzie większość miast straciła 70–90% zabudowy.