Atlas Miast Polski — Kompas po polskich miastach

Atlas Miast Polski

Kompas po polskich miastach

etymologia · herb i flaga · prawa miejskie · pierwsza wzmianka

🗺 0/0
💡 Czy wiesz, że…

mapa poglądowa · kontury miast są przybliżone i lekko powiększone dla czytelności · dla miast na prawach powiatu kontur = granica miasta = granica powiatu
kliknij kontur, aby otworzyć metrykę miasta · scrolluj / przeciągaj, aby przybliżyć małe miasta

Porównaj osie czasu miast

Oborniki

Oborniki — siedziba powiatu obornickiego (miasto powiatowe), województwo wielkopolskie.

Pierwsza wzmianka

1299 r. — źródło: dokument wystawiony w Obornikach przez Władysława Łokietka

Pierwsza wzmianka źródłowa o Obornikach pochodzi z 1299 r. — w tym roku książę Władysław Łokietek, późniejszy król Polski, przebywał w mieście i wystawił tu dokument. Lokacji miasta i fundacji klasztoru franciszkanów przez księcia Bolesława Pobożnego badacze doszukują się już wcześniej, w XIII w. W czasach pierwszych Piastów stał tu gród broniący przeprawy przez Wartę i strzegący Gniezna od północy.

[dokument wystawiony przez Władysława Łokietka w Obornikach]

1299 r. — pierwsza wzmianka źródłowa o mieście

Prawa miejskie

potwierdzenie 1339 r. (lokacja XIII w.), nadane przez: władcy wielkopolscy (Bolesław Pobożny — lokacja, potwierdzenie 1339) (prawo magdeburskie)

Lokacji Obornik badacze doszukują się w XIII w., za panowania Bolesława Pobożnego. Źródłowe potwierdzenie praw miejskich pochodzi z 1339 r. — na pieczęci dokumentu przechowywanego w toruńskim archiwum widnieje pierwszy wizerunek herbu miejskiego: biały orzeł piastowski bez korony. Wójtem był wtedy niejaki Maciej — pierwszy znany z imienia wójt obornickich. Miasto szybko stało się ważnym ośrodkiem królewskim — odwiedzał je wielokrotnie Władysław Jagiełło, który nadał mu wiele przywilejów.

Etymologia nazwy

Od obory — Nazwa "Oborniki" pochodzi od słowiańskiego słowa "obora" — budynek dla bydła, zagroda. Wskazuje to na rolniczy charakter pierwotnej osady, której mieszkańcy zajmowali się hodowlą bydła na żyznych ziemiach nad Wartą i ujściem Wełny.

Nad Wartą i Wełną — Miasto leży w strategicznym miejscu ujścia rzeki Wełny do Warty. To położenie decydowało o znaczeniu grodu — kontrolował przeprawę i szlak handlowy, a rzeki dawały bogactwo w postaci ryb (do dziś w Wełnie istnieje rezerwat ichtiologiczny "Słonawy" słynący m.in. z troci i boleni).

Herb

W czerwonym polu tarczy biały (srebrny) orzeł piastowski bez korony, z głową zwróconą w prawo. Ten sam herb nieprzerwanie od XIV w. — przez siedem stuleci orzeł piastowski jest symbolem Obornik. Na pieczęci miejskiej z 1339 r. — najstarszym zachowanym wizerunku herbu — orzeł widoczny jest bez korony, co odróżnia go od herbu Królestwa Polskiego.

Flaga

Czerwona flaga z białym orłem piastowskim bez korony pośrodku — godło miejskie bezpośrednio na czerwonym tle, bez tarczy heraldycznej. Barwy wywiedzione z herbu: czerwień pola, biel orła.

Ciekawostka

Jeden z nadwornych lekarzy króla Zygmunta Starego, Piotr Wedelicki, pochodził z Obornik — a ród Wedel był tak związany z miastem, że herby Wedlów znalazły się w insygniach obornickiego burmistrza. W przeddzień Powstania Wielkopolskiego (grudzień 1918 r.) przez Oborniki przejeżdżał Ignacy Jan Paderewski — wybitny pianista i przyszły premier. 4 stycznia 1919 r. miasto zostało wyzwolone przez powstańców. Dziś w miejscu jego przejazdu stoi głaz-pomnik upamiętniający tę wizytę.

Metryka 1 / 380 · kolejne miasta powiatowe i na prawach powiatu dołączamy do tablicy CITIES