Wschowa

Wschowa — miasto powiatowe (siedziba powiatu wschowskiego), województwo lubuskie.

Pierwsza wzmianka

1136 r. (sporne) — źródło: bulla papieża Innocentego II dla arcybiskupstwa gnieźnieńskiego z 1136 r. - według historiografii polskiej

Według historiografii polskiej, za którą idzie serwis miasta, Wschowa pojawia się już w bulli papieża Innocentego II dla arcybiskupa gnieźnieńskiego z 1136 r.; historiografia niemiecka wskazuje rok 1150. Ostrożniej datuje ją Słownik etymologiczny nazw geograficznych Śląska: najstarszy zapis, jaki notuje, to Veschow z 1245 r., a anglojęzyczne opracowania podają in Veschow z 1248 r. - z tego roku pochodzi też pierwsza pewna wzmianka o grodzie. Kolejne zapisy to m.in. Wschow (1289), de Wrowensthath (1298) i Weschowam (1300).

in Veschow

Prawa miejskie

przed 1273 r., nadane przez: nieustalony - dokument lokacyjny nie zachował się (prawo magdeburskie)

Dokument lokacyjny Wschowy nie jest znany. Miasto lokowano na prawie magdeburskim w drugiej połowie XIII w., przed 1273 r.: w dokumencie księcia wielkopolskiego Przemysła II z 1 października 1273 r. Wschowa występuje już jako miasto, a wieś Przyczyna pod miastem dostaje prawo magdeburskie. Anglojęzyczne opracowania podają ogólnie około 1250 r. W 1290 r. pojawia się niemiecka nazwa Frowenstat civitas. Miasto było przedmiotem sporu książąt śląskich i wielkopolskich, a w 1409 r. Władysław Jagiełło nakazał otoczyć je murem. Tekstu aktu lokacyjnego nie ma w dostępnych opracowaniach.

Etymologia nazwy

Wyszów - gród położony wyżej — Według Stanisława Rosponda, przywoływanego w Słowniku etymologicznym nazw geograficznych Śląska, pierwotną formę można odczytać jako Wyszów, od staropolskiego przymiotnika wyszny, czyli wyższy, górny. Stanisława Sochacka (2016) wiąże to z położeniem: gród stał na sztucznie usypanym wzgórzu wśród bagien w dolinie Baryczy. W niemieckojęzycznym mieście nazwę zapisywano i wymawiano po niemiecku - Veschow, Wyschow, Szowa, Uschowa - a z tego zniekształcenia wzięła się dzisiejsza Wschowa.

Fraustadt - miasto Pani — Niemiecka nazwa Fraustadt (Frowenstat, Frauenstadt) to odrębna nazwa, nie przekład polskiej. Według Sochackiej oznaczała miasto Pani, od patronki kościoła - Najświętszej Marii Panny; Słownik etymologiczny nazw geograficznych Śląska dopuszcza też związek z klasztorem żeńskim. Polska nazwa Wschowa wróciła do urzędowych dokumentów dopiero w 1946 r.

Herb

Podwójny krzyż jagielloński z dwoma pierścieniami pomiędzy ramionami krzyża (koloru białego) na niebieskim tle. Opis według statutu miasta, za lokalnym tygodnikiem Ziemia Wschowska. Krzyż o dwóch ramionach to znak dynastii Jagiellonów - Wschowa była miastem królewskim.

Flaga

Płat podzielony na dwa równe pasy poziome: biały u góry i błękitny u dołu; w białym pasie, bliżej części swobodnej, herb miasta na tarczy z białą bordiurą. Zastrzeżenie: opis sporządzony na podstawie wzoru graficznego flagi, który ma proporcje 3:5 - dosłownego brzmienia uchwały nie udało się dotrzeć.

Oś czasu

• 1331–1343
• 1920–1945

Ciekawostka

Wschowę nazywano nieformalną stolicą Rzeczypospolitej. Od 1699 r., gdy odbyło się tu pierwsze posiedzenie senatu, królowie August II i August III często rezydowali w tutejszym zamku, obradowała w nim rada senatu i przyjmowano poselstwa zagraniczne - m.in. tureckie w 1737 i 1755 r. W 1737 r. we Wschowie podpisano konkordat między Stolicą Apostolską a Polską.