Atlas Miast Polski
Kompas po polskich miastach
etymologia · herb i flaga · prawa miejskie · pierwsza wzmianka
mapa poglądowa · kontury miast są przybliżone i lekko powiększone dla czytelności · dla miast na prawach powiatu kontur = granica miasta = granica powiatu
kliknij kontur, aby otworzyć metrykę miasta · scrolluj / przeciągaj, aby przybliżyć małe miasta
Porównaj osie czasu miast
Zakopane
Zakopane — siedziba powiatu tatrzańskiego (miasto powiatowe), województwo małopolskie.
Pierwsza wzmianka
1605 r. (kronika parafii czarnodunajeckiej) — źródło: Kronika parafii czarnodunajeckiej
Najstarsza bezsporna pisana wzmianka o Zakopanem pochodzi z 1605 r., z kroniki parafii czarnodunajeckiej. Wcześniejszy przywilej osadniczy króla Stefana Batorego z 1578 r. nie zachował się w oryginale — znamy go tylko z potwierdzenia wystawionego przez Michała Korybuta Wiśniowieckiego w 1670 r., a historycy uważają, że osadnicy mogli przedstawić sfałszowane dokumenty chcąc zalegalizować swój pobyt na ziemi królewskiej.
Za Kopane.
Prawa miejskie
18 października 1933 r., nadane przez: starosta tatrzański, decyzja administracyjna II RP (rozporządzenie administracyjne (II RP))
Po raz drugi w tym zestawieniu — obok Gdyni — prawa miejskie nadano nie przez książęcą lokację, lecz decyzją administracyjną II Rzeczypospolitej. Prawa nadano z inicjatywy burmistrza Leopolda Winnickiego.
Etymologia nazwy
Od „za kopane" — karczowisko — Najprawdopodobniej nazwa pochodzi od słowa „kopane" oznaczającego miejsce wykarczowane w lesie dla wypasu owiec. Pierwotna pisownia "Za Kopane" (1605 r.) dosłownie oznaczała: miejsce za karczowiskiem.
Legenda o zakopanym ziarnie — Góralska legenda mówi, że pasterz nazwany Gąsienicą zakopał tu ziarenka zboża — kiedy wyrosły, osiedlił się, dając początek osadzie i rodowi Gąsieniców, najliczniejszemu w Zakopanem.
Herb
W polu błękitnym szare wzgórze z białym krzyżem (nawiązującym do stalowego krzyża na Giewoncie), za nim dwa skrzyżowane złote klucze apostolskie, których dolne końce przekształcają się w formę góralskiej spinki. Herb zaprojektował w 1997 r. Michał Gąsienica Szostak, przewodniczący Rady Miasta, z okazji wizyty Jana Pawła II.
Flaga
Błękit u góry i biel u dołu, rozdzielone zębatą linią naśladującą sylwetkę Tatr, z herbem umieszczonym w prawej części flagi na styku obu pól.
Ciekawostka
Herb Zakopanego ustanowiono dopiero w 1997 r. — 64 lata po uzyskaniu praw miejskich — z okazji wizyty papieża Jana Pawła II, który odwiedzał Zakopane i Tatry wielokrotnie, odpoczywając w Kościelisku jeszcze jako kardynał Karol Wojtyła. Paradoksalnie to właśnie okres zaboru austriackiego (Galicja miała sporą autonomię kulturalną) sprzyjał rozwojowi taternictwa i stylu zakopiańskiego, które uczyniły z Zakopanego stolicę Podhala.